İsrail’de sanılanın aksine tek tip bir “Yahudi toplumu” yok. Ülkenin Yahudi nüfusu, dünyanın farklı bölgelerinden Filistin topraklarına göç eden, farklı etnik ve kültürel kökenlere sahip topluluklardan oluşuyor.
Avrupa ve eski Sovyet coğrafyasından Yemen’e, Irak’tan Fas’a, Etiyopya’dan Arjantin’e kadar birbirinden tamamen farklı kültürlerden gelen topluluklar bugün “İsrailli Yahudi” kimliği altında birleşiyor. Laik Aşkenazlar, Arap coğrafyasından gelen Mizrahiler, eski Sovyet coğrafyasından gelenler, Etiyopyalı Yahudiler ve kendi içinde dahi farklı gruplara ayrılan Harediler; siyasi ve toplumsal olarak birbirlerinden ciddi şekilde ayrışıyor. Bu nedenle de Yahudiler, farklı siyasi partiler içerisindeler ve ülkede tek başına iktidar olmak neredeyse mümkün değil. Hükümetler koalisyonlarla kuruluyor.
Netanyahu da bunun ekmeğini çok iyi yiyiyor. 2022’de oyların yüzde 23’ünü alan Netanyahu, diğer aşırı Yahudilerle ittifak kurarak toplam oy oranınım % 48’ini almıştı. Ama çok partili barajlı İsrail siyaseti, Netanyahu’ya meclisin %53’ünün kontrolünü verdi. Fakat Netanyahu için tek avantaj Yahudiler arasındaki bölünmüşlük değil. İsrail nüfusunun yaklaşık beşte birini oluşturan ve devlet kurulurken sınırlar içerisinde kalan Filistinli Araplar çok kritik.
10 milyonluk nüfusa sahip olan İsrail’de aslında Yahudilerin nüfusu 7.8 milyon iken, 2.1 milyon Arap nüfus var. Bunların da 1.8 milyonunu Müslüman Araplar, diğerlerini de Hristiyan ve Dürziler oluşturuyor. Aslında bakıldığında İsrail vatandaşı her beş kişiden biri Müslüman. Buradaki Müslümanlar 2022’de kendi içerisinde ittifak kuramadığı için 120 sandalyeli mecliste 15-16 sandalye yerine 10 sandalye aldı ve Netanyahu ittifakı 64 sandalye ile hükümeti kurdu.
Özetle Netanyahu’nun en büyük avantajı aldığı oy değil, karşısındakilerin bölünmüşlüğü. İsrail’deki 1.8 milyon Müslüman Arap bunun farkına vardığı gün, iki üç seçim sonrası yerini sağlamlaştırıp İsrail siyasetinde hesapları yeniden yaptırabilir.
